Thứ Sáu, 20/11/2026
Khu bảo tồn thiên nhiên Pù Hoạt

Từ những bản làng Pù Hoạt: Chung tay loại bỏ súng tự chế, bảo vệ rừng và bình yên bản làng

01:22 20/11/2026👁 12 lượt xem

Ở những bản làng nằm giữa đại ngàn Pù Hoạt, súng kíp, súng tự chế từng gắn với tập quán săn bắt của một bộ phận đồng bào dân tộc thiểu số. Nhưng hôm nay, bằng sự kiên trì tuyên truyền, vận động của cán bộ bảo vệ rừng và các lực lượng chức năng, nhiều người dân đã tự nguyện từ bỏ thói quen cũ, chủ động giao nộp vũ khí. Sau một tháng triển khai đợt cao điểm, 25 khẩu súng tự chế đã được người dân giao nộp, góp phần bảo vệ động vật hoang dã và giữ gìn bình yên nơi bản làng.

Khi tập quán cũ cần được thay đổi

Từ bao đời nay, cuộc sống của đồng bào các dân tộc thiểu số ở vùng sâu, vùng xa, miền núi Nghệ An luôn gắn bó mật thiết với rừng. Phát nương làm rẫy, săn bắt thú rừng, khai thác lâm sản từng là những phương thức mưu sinh quen thuộc. Trong đó, súng kíp, súng săn tự chế, cung, nỏ được sử dụng để săn bắt thú rừng cải thiện bữa ăn hoặc bảo vệ nương rẫy trước sự phá hoại của động vật hoang dã.

Theo thời gian, những vật dụng ấy không chỉ phục vụ sinh hoạt mà còn trở thành một phần tập quán được lưu truyền qua nhiều thế hệ ở một số bản làng.

Tuy nhiên, cùng với sự phát triển của xã hội, yêu cầu bảo vệ rừng và bảo tồn đa dạng sinh học ngày càng cao, việc sử dụng súng tự chế để săn bắt động vật hoang dã đã không còn phù hợp. Những khẩu súng được lưu giữ trong nhà không chỉ tiềm ẩn nguy cơ tai nạn mà còn có thể trở thành phương tiện thực hiện các hành vi vi phạm pháp luật, ảnh hưởng trực tiếp đến công tác bảo tồn thiên nhiên.

Những năm qua, các cấp, các ngành đã đẩy mạnh tuyên truyền, vận động, hỗ trợ người dân thay đổi phương thức sản xuất, từng bước loại bỏ những tập quán không còn phù hợp. Dù vậy, ở một số nơi, việc từ bỏ những vật dụng gắn bó lâu đời với đời sống vẫn cần có thời gian và sự kiên trì vận động.

Thực hiện Kế hoạch số 971/KH-UBND ngày 19/10/2026 của UBND tỉnh Nghệ An về mở đợt cao điểm tuyên truyền, vận động giao nộp và phòng ngừa, đấu tranh với tội phạm, vi phạm pháp luật về vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ và pháo dịp Tết Dương lịch, Tết Nguyên đán Đinh Mùi năm 2027, Ban Quản lý Khu BTTN Pù Hoạt đã xây dựng Kế hoạch số 31/KH-BQL.KL ngày 21/10/2026 để triển khai thực hiện trên địa bàn.

Những bước chân không ngại đường xa

Với hơn 85 nghìn ha rừng và đất lâm nghiệp được giao quản lý, địa bàn Pù Hoạt rộng, địa hình chia cắt, nhiều bản làng nằm xa trung tâm. Đây cũng là nơi đồng bào các dân tộc thiểu số sinh sống, trong đó một số khu vực vẫn còn tập quán sử dụng súng tự chế để săn bắn, bảo vệ mùa màng.

Xác định muốn người dân thay đổi thì trước hết phải giúp bà con hiểu và đồng thuận, cán bộ các Trạm Quản lý bảo vệ rừng đã chủ động bám địa bàn, phối hợp với lực lượng Công an các xã, các Đồn Biên phòng, chính quyền địa phương và Ban Quản lý thôn, bản đến từng khu dân cư, từng hộ gia đình để tuyên truyền, vận động.

Không chỉ tuyên truyền trong các cuộc họp cộng đồng, cán bộ bảo vệ rừng còn tranh thủ sự hỗ trợ của già làng, trưởng bản, Bí thư chi bộ và những người có uy tín để tiếp cận, vận động những gia đình còn tàng trữ súng tự chế.

Tại địa bàn Đồng Văn, cán bộ Trạm Quản lý bảo vệ rừng Đồng Văn 1 và Đồng Văn 2 đã phối hợp với Ban Quản lý thôn, bản đến tận các khu vực chòi, thửa ruộng của người dân để tuyên truyền, giải thích. Tại Nậm Giải, cán bộ Trạm Quản lý bảo vệ rừng phối hợp với các chiến sĩ Đồn Biên phòng đến từng hộ gia đình vận động, giúp người dân hiểu rõ những nguy cơ và trách nhiệm pháp lý liên quan đến việc tàng trữ, sử dụng súng tự chế.

Bằng những lời giải thích gần gũi, dễ hiểu, tập trung vào những nguy cơ tai nạn do súng cướp cò và tác động của hoạt động săn bắt đối với động vật hoang dã, công tác tuyên truyền từng bước nhận được sự đồng thuận của người dân.

Cán bộ Ban Quản lý Khu BTTN Pù Hoạt cùng lực lượng Công an đến với người dân, tuyên truyền, vận động giao nộp súng tự chế
Cán bộ Ban Quản lý Khu BTTN Pù Hoạt cùng lực lượng Công an đến với người dân, tuyên truyền, vận động giao nộp súng tự chế

Khi người dân tự nguyện giao nộp súng

Sau một tháng triển khai đợt cao điểm, bằng sự phối hợp đồng bộ và cách làm kiên trì, các Trạm Quản lý bảo vệ rừng đã vận động người dân tự nguyện giao nộp 25 khẩu súng tự chế.

Điều đáng ghi nhận là từ chỗ còn tâm lý e ngại, nhiều hộ dân đã chủ động mang súng tự chế, đạn và các công cụ săn bắn đến giao nộp cho lực lượng chức năng; đồng thời vận động người thân cùng thực hiện. Một số người dân còn cung cấp thông tin về những trường hợp tàng trữ, sử dụng vũ khí và công cụ săn bắn trái phép, giúp lực lượng chức năng có thêm cơ sở để tiếp tục tuyên truyền, vận động.

Những khẩu súng tự chế được người dân tự nguyện giao nộp cho lực lượng chức năng
Những khẩu súng tự chế được người dân tự nguyện giao nộp cho lực lượng chức năng

Kết quả trên không chỉ thể hiện hiệu quả của đợt cao điểm mà còn cho thấy sự chuyển biến tích cực trong nhận thức và hành động của người dân. Khi được tuyên truyền, giải thích thấu đáo, bà con đã hiểu rõ hơn trách nhiệm của mình trong việc chấp hành pháp luật, bảo vệ động vật hoang dã và gìn giữ tài nguyên thiên nhiên.

Giữ màu xanh đại ngàn từ sự đồng lòng của mỗi bản làng

Mỗi khẩu súng tự chế được giao nộp là một nguy cơ tiềm ẩn được loại bỏ; mỗi người dân tự giác từ bỏ việc săn bắt động vật hoang dã trái phép là thêm một người đồng hành cùng lực lượng bảo vệ rừng.

Kết quả 25 khẩu súng tự chế được giao nộp sau một tháng triển khai là minh chứng cho hiệu quả của sự phối hợp giữa Ban Quản lý Khu BTTN Pù Hoạt, lực lượng Công an, Bộ đội Biên phòng, chính quyền địa phương và cộng đồng dân cư.

Bảo vệ rừng không chỉ là nhiệm vụ của lực lượng chuyên môn mà còn cần sự chung tay, đồng lòng của mỗi người dân. Từ những thay đổi trong nhận thức và hành động ở từng hộ gia đình, từng bản làng, màu xanh đại ngàn Pù Hoạt sẽ tiếp tục được gìn giữ, góp phần bảo tồn đa dạng sinh học và xây dựng cuộc sống bình yên, an toàn cho cộng đồng vùng đệm.

Chung tay giao nộp súng tự chế, nói không với săn bắt động vật hoang dã trái phép - mỗi người dân là một người bạn đồng hành trong hành trình giữ rừng, bảo vệ thiên nhiên Pù Hoạt.

Nguyễn Văn Sinh
Từ những bản làng Pù Hoạt: Chung tay loại bỏ súng tự chế, bảo vệ rừng và bình yên bản làng | Khu bảo tồn thiên nhiên Pù Hoạt